Rząd wraca z mrożeniem cen energii. Już bez wiatraków, ale z bonem ciepłowniczym

Po prezydenckich wetach rząd przyjął nowe wersje projektów ustaw dotyczące mrożenia cen energii oraz o zapasach ropy i gazu. Projekt dotyczący mrożenia cen energii został wzbogacony także o bony ciepłownicze. Tego elementu nie zawierał projekt prezydencki dot. mrożenia cen energii złożony pod koniec sierpnia.

Z tego artykułu się dowiesz:

• Jakie są nowe zmiany w przepisach dotyczących mrożenia cen energii?
• Co to jest bon ciepłowniczy i kto będzie mógł z niego skorzystać?
• Jakie są koszty i planowane finanse przeznaczone na realizację nowych regulacji?

Rada Ministrów przyjęła projekty dwóch  ustaw przygotowanych w Ministerstwie Energii. Pierwsza z nich przewiduje zamrożenie cen energii elektrycznej do końca 2025 roku oraz wprowadzenie bonu ciepłowniczego, co pozwoli skutecznie chronić polskie rodziny przed podwyżkami. Druga ustawa, dotycząca zapasów ropy i gazu, ma na celu zapewnienie ciągłości systemu zapasów obowiązkowych oraz wzmocnienie bezpieczeństwa energetycznego.

Zdaniem ministra energii Miłosza Motyki, zamrożenie cen prądu i wprowadzenie bonu ciepłowniczego pozwolą gospodarstwom domowym o najniższych dochodach skutecznie radzić sobie z nagłym wzrostem kosztów ogrzewania. – Nowe regulacje w sektorze ropy i gazu zapewnią z kolei ciągłość dostaw i wzmocnią bezpieczeństwo energetyczne całego kraju. Bezpieczeństwo jest słowem kluczowym – zarówno na poziomie lokalnym, jak i na poziomie ogólnopolskim – mówi Miłosz Motyka.

Ceny energii do końca roku na stałym poziomie 

Projekt ustawy przewiduje utrzymanie maksymalnej ceny energii elektrycznej w ostatnim kwartale 2025 roku na poziomie 500 zł/MWh – jest to niższa cena niż ta, która wynika z zatwierdzonych zmian taryf dla energii elektrycznej przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Dotychczasowy mechanizm mrożenia cen energii wygasa wraz z końcem września tego roku. Rozwiązanie będzie gwarantowało, że rachunki za prąd dla gospodarstw domowych nie wzrosną do końca tego roku.

Dodatkowym elementem w projekcie jest wprowadzenie nowego mechanizmu wsparcia – bonu ciepłowniczego dla gospodarstw domowych o najniższych dochodach, korzystających z ciepła systemowego. Z programu będzie mogło skorzystać około 400 000 gospodarstw, co pozwoli złagodzić skutki rosnących kosztów ogrzewania. Dzięki temu wsparciu najbardziej potrzebujące osoby otrzymają pomoc, która pokryje część kosztów ogrzewania. Działania osłonowe obejmą drugą połowę 2025 r. oraz cały rok 2026.

Wcześniejszy projekt ustawy wiatrakowej wraz z mrożeniem cen energii do końca roku został zawetowany przez Prezydenta, który nie chciał dalszej liberalizacji ustawy wiatrakowej. Prezydent Nawrocki jednocześnie przedstawił własny projekt dotyczący tylko mrożenia cen energii, wyjęty z zawetowanej ustawy wiatrakowej. 

Zasady wypłacania bonu ciepłowniczego

Bon ciepłowniczy będzie przysługiwał po spełnieniu określonych kryteriów dochodowych. Osoby samotne otrzymają świadczenie, jeśli ich miesięczny dochód netto nie przekroczy 3 272,69 zł, natomiast w przypadku gospodarstw wieloosobowych limit wyniesie 2 454,52 zł netto na osobę. Warunkiem przyznania bonu jest korzystanie z ciepła systemowego oraz ponoszenie kosztów ogrzewania na poziomie powyżej 170 zł/GJ netto.

Obowiązywać będzie tzw. zasada „złotówka za złotówkę”, co oznacza, że bon będzie przyznawany nawet po przekroczeniu kryterium dochodowego, przy czym kwota świadczenia zostanie pomniejszona o wysokość tego przekroczenia.

Wnioski o przyznanie bonu ciepłowniczego będzie można składać do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, w zależności od miejsca zamieszkania. Wnioski za okres od 1 lipca do 31 grudnia 2025 roku będą przyjmowane od 3 listopada do 15 grudnia 2025 r., natomiast za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 r. – od 1 lipca do 31 sierpnia 2026 r.

Wysokość bonu będzie jednak uzależniona od cen ciepła. Za drugą połowę 2025 r., jeśli koszt ciepła wyniesie 170–200 zł/GJ netto, kwota świadczenia wyniesie 500 zł, przy kosztach 200–230 zł/GJ netto, bon wyniesie 1 000 zł, a w przypadku przekroczenia 230 zł/GJ netto – 1 750 zł

W 2026 roku wysokość bonu będzie wynosiła: przy koszcie ciepła 170–200 zł/GJ netto – 1 000 zł, przy koszcie 200–230 zł/GJ netto – 2 000 zł, a przy przekroczeniu 230 zł/GJ netto – 3 500 zł

Na realizację programu rząd zamierza przeznaczyć około 890 mln zł.

Wraca projekt ustawy o zapasach

Drugi projekt ustawy, o zapasach ropy i gazu, powstał po wecie Prezydenta z 27 sierpnia 2025 roku, który odrzucił wcześniejszą nowelizację ustawy. Prezydent uważa, że pozwolenie na magazynowanie zapasów gazu poza granicami kraju naruszy bezpieczeństwo energetyczne kraju. Projekt po poprawkach przyjął na nowo rząd. Zdaniem resortu energii przyjęcie nowych przepisów jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego Polski – brak regulacji mógłby osłabić system zabezpieczenia zapasów surowców.

– W sektorze gazu ziemnego projekt zawiera rozwiązania niezbędne do utrzymania ciągłości funkcjonowania systemu zapasów obowiązkowych. W sektorze ropy naftowej i paliw projekt wprowadza zmiany w strukturze zapasów interwencyjnych ropy i produktów ropopochodnych, zwiększając rolę RARS w tworzeniu, utrzymaniu oraz finansowaniu zapasów interwencyjnych poprzez system opłaty zapasowej. Dodatkowo projekt uwzględnia zmiany w systemie teleinformatycznym Platforma Paliwowa, odpowiadając na liczne postulaty przedsiębiorców – wskazuje resort.