Jacek Łukaszewski, prezes Schneider Electric: Polskie firmy uczą się jeszcze transformacji energetycznej

Blisko połowa firm nie ma zdania, czy zielona strategia ESG, od wdrożenia której może zależeć finansowanie ich przez banki, wpływa na ich biznes – mówi Jacek Łukaszewski, prezes Schneider Electric na Europę Środkowo-Wschodnią.

Publikacja: 09.06.2023 03:00

Jacek Łukaszewski, prezes Schneider Electric: Polskie firmy uczą się jeszcze transformacji energetycznej

Foto: mat. pras.

Przeprowadziliście badania rynkowe wśród przedsiębiorstw z pytaniem, jakie jest dla nich największe wyzwanie. Jak można je określić?

To inteligentna elektryfikacja. Ten proces obserwujemy wszyscy. Jest ona zjawiskiem powszechnym, co poniekąd wynika z transformacji energetycznej. To także trend, który wynika z regulacji europejskich. Firmy, chcąc uchronić się przed rosnącymi kosztami energii elektrycznej i zwiększyć bezpieczeństwo dostaw, opierają się na zielonym prądzie, co coraz częściej jest także warunkiem otrzymania zleceń od kontrahentów kierujących się strategią ESG. W Polsce to szczególnie odczuwalne ze względu na miks energetyczny. Jest on w dużym stopniu obarczony emisyjnym węglem. Koszty uprawnień do emisji CO2 rosną co roku o kilka–kilkanaście procent. W 2022 r. wzrosły o blisko połowę. Z drugiej odsłony naszego badania zatytułowanego „Elektryczność 4.0”, które zostanie zaprezentowane w połowie czerwca, wynika, że jednym z najpopularniejszych, a zarazem najszybszym sposobem obniżania kosztów energii – zdaniem firm, które pytaliśmy – są umowy PPA, a więc długoterminowy zakup energii z OZE po stałej cenie. Nieco ponad połowa zapytanych firm wiąże proces inteligentnej elektryfikacji, nazywanej przez nas właśnie Elektrycznością 4.0, z produkcją energii w sposób zrównoważony, odnawialny. Duże firmy podjęły już – jak wynika z naszego badania – działania zmierzające w tę stronę poprzez własną produkcję lub – jak wspominałem – poprzez umowy PPA. W przypadku mniejszych firm ten odsetek jest już wielokrotnie mniejszy, zwłaszcza jeśli chodzi o energię pozyskiwaną z własnych instalacji, ale tu także widzimy korzystny trend.

Skąd taka zmiana? Takie instalacje na własny użytek sporo kosztują budżety firm…

Budowa takich instalacji jest faktycznie kapitałochłonna, ale firmy dostrzegają, że warto w tę stronę podążać, bo namacalnym przykładem są dla nich domowe instalacje prosumenckie. Firmy widzą, że takich użytkowników mniej dotykają podwyżki cen energii. Co więcej, mamy dni, kiedy są nadwyżki zielonej energii. Firmy coraz częściej rozważają więc zamianę np. ocieplenia swoich budynków z gazu na pompy ciepła i korzystanie z własnej energii. Te same zwyczaje, co u domowych prosumentów, są widoczne w sektorze przedsiębiorstw. Większe firmy inwestują już w mikrosieci na swoim terenie produkcyjnym. To pomaga w optymalizacji kosztów dzięki przesyłowi własnej energii do miejsc bezpośredniej produkcji na terenie danego przedsiębiorstwa.

Przedsiębiorstwo jednak zużywa znacznie więcej energii, do tego w sposób ciągły. Elektryfikacja będzie zależeć także od stabilnych dostaw, a OZE tego nie dają…

Moim zdaniem to mit. Kluczem jest aktywne zarządzanie energią zarówno po stronie popytu, jak i podaży, co zwiększa efektywność. Dla przykładu na zachodzie morska energetyka wiatrowa najwięcej energii produkuje właśnie w nocy, kiedy z oczywistych względów nie możemy liczyć na fotowoltaikę. Magazynowanie energii wtedy, kiedy ją produkujemy, oraz odpowiednie zarządzanie tą produkcją, np. poprzez naturalne magazyny ciepła i energii, jak chłodnie czy serwerownie, umożliwia osiągnięcie niezależności energetycznej. Musimy także pamiętać, że do końca 2030 r. pojawi się kilka GW z morskich farm wiatrowych w polskiej strukturze produkcji energii. Przykład Niemiec pokazuje, że ceny dla firm spadają przy odpowiedniej skali wykorzystania OZE.

Aby jednak firmy mogły korzystać z okresowego wzrostu produkcji energii, potrzebne byłoby pewne uelastycznienie taryfy…

Rząd przyjął kilka tygodni temu projekt ustawy o taryfach dynamicznych. Nie widzę żadnych przeszkód, aby także firmy mogły korzystać z takich rozwiązań i obniżać w ten sposób swoje koszty. W środku dnia ceny energii bywają najniższe.

Aby jednak korzystać z dobrodziejstw taryf dynamicznych, rynkowych zmian cen, konieczny jest rynek, który w efekcie mrożenia cen energii de facto w Polsce zamarzł…

Zdecydowanie tak. Dołożenie efektywnego rynku energii na poziomie przedsiębiorstw do zalet, o których mówiliśmy na początku, przyspieszyłoby proces. Tego obecnie brakuje.

Czy bankowe strategie środowiskowe ESG są odbierane przez firmy jako szansa czy zagrożenie?

Firmy są w tej kwestii – jak wynika z naszego badania – podzielone. Aż 49 proc. dużych przedsiębiorstw nie jest w stanie odpowiedzieć na pytanie, czy strategia środowiskowych ESG i związany z nią obowiązek raportowania niefinansowego przyniosą im korzyści, czy też nie. Korzyści związane z tym obowiązkiem dostrzega obecnie 30 proc. ankietowanych firm, a nieco ponad 20 proc. ma obawy m.in. ze względu na koszty i czasochłonność procesu. Świadomość znaczenia tej strategii jest więc, powiedzmy szczerze, póki co umiarkowana wśród firm działających na polskim rynku.

Czy w ankiecie i w rozmowach z firmami widać, że rosnące ceny energii mogą postawić je przed widmem bankructwa?

Nie wprost. Zapytaliśmy firmy, czy w tym bądź ubiegłym roku dotknęły ich podwyżki cen energii elektrycznej. Twierdząco odpowiedziało ponad 90 proc. MŚP i dwie na trzy duże firmy. Aby pokryć wyższe rachunki, wiele z tych firm musiało wykorzystać rezerwy kapitałowe, środki przeznaczone na inwestycje czy zatrudnienie, a niemal co czwarta musiała nawet wdrożyć cięcia. Jeśli kryzys będzie się zatem przedłużał, sytuacja, o którą pan pyta, może mieć miejsce.

CV
Jacek Łukaszewski

Jacek Łukaszewski od 1994 do 2001 r. pracował w firmie Honeywell. W 2002 r. objął stanowisko prezesa zarządu firmy TAC. W 2003 r., po jej przejęciu przez Schneider Electric, przeszedł do nowej firmy. Do 2011 r. pełnił funkcję wiceprezesa utworzonego na bazie spółki TAC Schneider Electric Buildings Business. Od 2012 do 2017 r. zajmował stanowisko prezesa Schneider Electric Polska. Od 2017 r. jest prezesem klastra w Schneider Electric. Odpowiada za działalność operacyjną w Polsce, Czechach, Słowacji oraz Ukrainie.

Energetyka Zawodowa
Dyrektywa budynkowa nie umożliwi eksmisji
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Energetyka Zawodowa
Problemy ministerstwa z elektrowniami węglowymi. Inwestorzy zdezorientowani
Energetyka Zawodowa
PGE Dystrybucja ma nowy zarząd
Energetyka
Gigantyczne śledztwo ws. fuzji Lotosu z Orlenem Kilkaset osób do przesłuchania
Energetyka Zawodowa
Renata Czech wiceprezesem zarządu PGE do spraw finansowych