Resort energii przygotował projekt nowelizacji o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego, który we wtorek został opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji. "Celem projektu ustawy jest uporządkowanie oraz zwiększenie przejrzystości, przewidywalności i proporcjonalności regulacji związanych z tworzeniem i utrzymywaniem zapasów interwencyjnych ropy naftowej i paliw"– czytamy w uzasadnieniu projektu.
Obchodzenie przepisów prawa
Propozycja zmiany przepisów ma być reakcją na postulaty uczestników rynku ropy naftowej i paliw. Dotyczyły one w szczególności doprecyzowania zasad powstawania obowiązku tworzenia zapasów obowiązkowych i realizacji obowiązku ich utrzymywania, a także uszczelnienia mechanizmów wychodzenia z systemu zapasów interwencyjnych oraz zwiększenia roli Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych (RARS) w tym systemie. "Na potrzebę zmian wskazują także doświadczenia wynikające z monitorowania dotychczasowego działania rynku naftowego oraz paliwowego, inne uwagi zgłoszone przez sektor paliwowy i naftowy, a także wiedza operacyjna"– wskazano.
Na rynku zaobserwowano bowiem zjawisko omijania przepisów poprzez równoległe funkcjonowanie kilku podmiotów z jednym profilem właścicielskim. „Kolejno po sobie podejmują one działalność gospodarczą, w wyniku której powstają obowiązki w zakresie zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw, a następnie zaprzestają tej działalności tuż przed momentem, kiedy musiałyby utworzyć te zapasy obowiązkowe w sposób trwały i ponosić koszty ich utrzymywania” – wyjaśniono. O procederze tzw. trójpolówki jako pierwsza pisała „Rzeczpospolita”.
Czytaj więcej
Mechanizm obchodzenie gromadzenia obowiązkowych rezerw paliw ma zostać wyeliminowany. Ministerstwo Energii kończy prace nad pilną nowelizacją prawa...
Wyeliminować lukę w prawie
Zgodnie z projektem, przedsiębiorcy z branży mają być zobligowani do tworzenia zapasów obowiązkowych oraz ponoszenia opłaty zapasowej, poczynając od pierwszej jednostki produktu objętego obowiązkiem.
Projektowana regulacja ma wyeliminować możliwość strategicznego rozkładania wolumenów w czasie w celu ograniczania obowiązków w zakresie zapasów obowiązkowych, uniemożliwi uzyskiwanie dodatkowych korzyści finansowych wynikających z czasowego nietworzenia tych zapasów oraz zapewni wyrównanie warunków konkurencji, w szczególności między importerami.
Proponowane przepisy obejmują także wydłużenie okresu utrzymywania zapasów obowiązkowych przez przedsiębiorców, którzy zawieszają lub kończą działalność na rynku paliwowym, z możliwością zwrócenia się do RARS o odkupienie tych zapasów. Przewidziano też wprowadzenie mechanizmu zapobiegającego zakończeniu działalności przez przedsiębiorców zobowiązanych do tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych przed rozliczeniem potencjalnych należności i wierzytelności wobec RARS.
Inne zmiany dotyczą m.in. doprecyzowania przesłanek wykreślenia przedsiębiorcy z Rejestru Systemu Zapasów Interwencyjnych, doprecyzowania zasad wydawania koncesji dotyczących paliw, uproszczenia i uporządkowania procedur rozpoczynania i kończenia działalności w zakresie paliw ciekłych.
Trudniej o koncesję
Jak wskazuje resort, celem projektowanych zmian jest także poszerzenie katalogu wyłączeń, określającego przypadki, w których wnioskodawcy nie może zostać wydana koncesja. Projekt przewiduje, że koncesja nie zostanie wydana, jeżeli wnioskodawca w ciągu ostatnich 3 lat posiadał koncesję na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie paliw ciekłych, ale zawiesił lub trwale zakończył działalność w zakresie paliw ciekłych przed upływem 5 lat od dnia jej uzyskania. Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki mają zostać nadane uprawnienia do cofnięcia koncesji w przypadku podmiotów posiadających koncesję, jednak spełniających warunki uniemożliwiające jej wydanie jak te opisane wyżej.
Jak podkreśla resort, zaproponowane zmiany mają przełożyć się na zapewnienie stabilności regulacyjnej dla przedsiębiorców. Ponadto wprowadzone przepisy mają przyczynić się do wzmocnienia nadzoru i przejrzystości rynku paliw. W wymiarze strategicznym projektowana ustawa zwiększy odporność państwa na zakłócenia w dostawach paliw i wzmocni bezpieczeństwo energetyczne.
