Rewolucyjne zmiany w krajowej infrastrukturze gazowej

Zawory na gazociągach z Białorusi zostały zakręcone na trwałe. Wkrótce wzrosną możliwości importu LNG.

Polska od prawie roku nie importuje rosyjskiego gazu. Tym samym do zera spadł przesył na granicy z Białorusią w punktach Wysokoje i Tietierowka oraz na gazociągu jamalskim w punkcie Kondratki. W zaistniałej sytuacji Gaz-System, który zarządza polską siecią, wystąpił do prezesa Urzędu Regulacji Energetyki o wyłączenie powyższych punktów z handlowej obsługi oraz obowiązków informacyjnych. I niedawno uzyskał zgodę.

Operator nie przewiduje jednak fizycznej likwidacji żadnych gazociągów systemowych. – Połączenia gazowe na granicy z Białorusią zostały technicznie zamknięte, czyli zawory zamykające zostały zakręcone. Natomiast gazociągi we wschodniej Polsce stanowią element zintegrowanego krajowego systemu przesyłowego w Polsce – informuje Iwona Dominiak, rzeczniczka prasowa Gaz-Systemu. Dodaje, że od chwili realizacji przez spółkę inwestycji pozwalających na sprowadzanie gazu z innych kierunków, sterowanie jego przesyłem w systemie zostało przeorganizowane i dostosowane do nowych kierunków dostaw.

Dwa terminale

Mimo że w ubiegłym roku Gaz-System zakończył realizację kilku kluczowych inwestycji, takich jak gazociąg Baltic Pope oraz połączenia z Litwą i Słowacją, to konieczne są kolejne, m.in. ze względu na oczekiwany wzrost popytu na surowiec. Spośród nowych projektów najszybciej powinna zostać ukończona rozbudowa terminalu LNG w Świnoujściu, który zwiększy moce regazyfikacyjne z 6,2 mld m sześc. rocznie do 8,3 mld m sześc. i zaoferuje nowe usługi.

– Zaawansowanie prac w ramach programu rozbudowy terminalu LNG wynosi blisko 70 proc. – podaje Dominiak. Z kolei jego wartość sięga 1,9 mld zł. Nowe usługi i funkcjonalności gazoportu mają zostać udostępnione w 2024 r.

Spółka planuje też inwestycję w drugi terminal LNG, tym razem pływający (tzw. FSRU) w rejonie Gdańska. W ramach wiążącej procedury badania rynku ustalono, że jest już zapotrzebowanie na 6,1 mld m sześc. mocy regazyfikacyjnych rocznie. Niedawno uruchomiono niewiążącą procedurę badania rynku na dodatkowe moce i zainteresowanie firm eksportem surowca w kierunku Danii, Niemiec, Czech, Słowacji, Ukrainy i Litwy.

O jakie dodatkowe pojemności chodzi, nie podano, ale wcześniej przedstawiciele rządu mówili nawet o 12 mld m sześc. łącznych zdolności regazyfikacyjnych. Uruchomienie FSRU przewidziane jest na lata 2027–2028. Niezależnie od tego kontynuowana jest rozbudowa krajowej sieci przesyłowej. Ponadto prowadzone są rozmowy dotyczące nowych połączeń Polski z Czechami i Ukrainą.

Głos odbiorców

Obecnie największym użytkownikiem infrastruktury gazowej nad Wisłą jest grupa Orlen. W jej opinii dalsza rozbudowa połączeń transgranicznych i z terminalem FSRU należy do głównych czynników wspierających poprawę bezpieczeństwa dostaw, rozwój krajowego rynku i dalszą integrację europejskiego rynku gazu. Sama spółka do 2025 r. chce zwiększyć pojemności posiadanych magazynów gazu z 3,2 mld do 4 mld m sześc., co umożliwi rozbudowa obiektu w Wierzchowicach.

W średnim i długim terminie znaczący wzrost zapotrzebowania na gaz prognozuje u siebie PGE. To konsekwencja realizowanej i planowanej budowy jednostek wytwórczych opartych na tym surowcu. W związku z tym dla PGE każdy projekt, którego efektem będzie zwiększenie możliwości pozyskania surowca i dywersyfikacja kierunków dostaw, jest działaniem oczekiwanym i popieranym.

Duże nadzieje z budową FSRU wiążą także Azoty. Podkreślają, że ta inwestycja zwiększy możliwości importowe Polski, dzięki czemu może wpłynąć na zwiększenie konkurencyjności na rynku gazu.