Do koń­ca mar­ca w Pol­sce wy­ko­na­no 18 od­wier­tów na kon­ce­sjach na po­szu­ki­wa­nie i roz­po­zna­wa­nie złóż ga­zu łup­ko­we­go – wy­ni­ka z in­for­ma­cji „Rz" uzy­ska­nych w Mi­ni­ster­stwie Śro­do­wi­ska. To o 5 wię­cej, niż od­no­to­wa­no na po­cząt­ku te­go ro­ku. No­we od­wier­ty wy­ko­na­ły fir­my: Ta­li­sman Ener­gy Pol­ska, Va­bush Ener­gy, Or­len Upstre­am, Ma­ra­thon Oil Po­land oraz Eni Pol­ska. Co wy­ni­ka z prze­pro­wa­dzo­nych w tym ro­ku prac po­szu­ki­waw­czych?

– Od­wiert na kon­ce­sji Bra­nie­wo S był dru­gim, ja­ki zre­ali­zo­wa­li­śmy w Pol­sce. Wstęp­ne da­ne wska­zu­ją na wy­stę­po­wa­nie za­rów­no ga­zu, jak i ro­py – mó­wi To­masz Gry­żew­ski, dy­rek­tor ds. kor­po­ra­cyj­nych Ta­li­sman Ener­gy Pol­ska. Twier­dzi, że bar­dziej szcze­gó­ło­we da­ne bę­dą zna­ne po prze­pro­wa­dze­niu nie­zbęd­nych ana­liz, czy­li na prze­ło­mie kwiet­nia i ma­ja. Obec­nie urzą­dze­nie wiert­ni­cze fir­ma prze­trans­por­to­wa­ła na ob­szar kon­ce­sji Szczaw­no, gdzie wy­ko­na trze­ci od­wiert.

Z da­nych Mi­ni­ster­stwa Śro­do­wi­ska wy­ni­ka, że wy­ko­ny­wa­nie dru­gie­go od­wier­tu w tym ro­ku za­koń­czył tak­że Va­bush Ener­gy (na ob­sza­rze kon­ce­sji Ni­da mię­dzy Kra­ko­wem a Kiel­ca­mi) oraz Or­len Upstre­am (kon­ce­sja Lu­bar­tów), pod­miot z gru­py PKN Or­len. W tym dru­gim przy­pad­ku na ana­li­zę po­bra­nych pró­bek skał trze­ba bę­dzie jed­nak po­cze­kać do po­ło­wy ro­ku. Nie­za­leż­nie od te­go Or­len Upstre­am w wa­ka­cje pla­nu­je wy­ko­nać co naj­mniej je­den po­zio­my otwór ba­daw­czy, któ­ry na­stęp­nie bę­dzie pod­da­ny tzw. szcze­li­no­wa­niu. Spół­ka zo­bo­wią­za­ła się rów­nież do wy­ko­na­nia trze­cie­go od­wier­tu pio­no­we­go, któ­ry za­pla­no­wa­no na kon­ce­sji Gar­wo­lin.

Pierw­sze od­wier­ty do­ty­czą­ce po­szu­ki­wań ga­zu łup­ko­we­go zre­ali­zo­wał w Pol­sce ame­ry­kań­ski Ma­ra­thon Oil oraz wło­skie Eni. Pierw­sza z firm wy­ko­na­ła od­wiert na kon­ce­sji Orze­chów znaj­du­ją­cej się na wschód od Lu­bli­na. Ak­tyw­ność Ma­ra­thon Oil jest na ra­zie sto­sun­ko­wo ma­ła wziąw­szy pod uwa­gę, że fir­ma ma aż 11 kon­ce­sji na po­szu­ki­wa­nia ga­zu łup­ko­we­go (wię­cej po­sia­da tyl­ko PGNiG i Pe­tro­li­nvest). W tym ro­ku Ame­ry­ka­nie po­win­ni wy­ko­nać jed­nak jesz­cze co naj­mniej kil­ka od­wier­tów. Pierw­szy otwór w Pol­sce wy­ko­na­ło też Eni. Zre­ali­zo­wa­no go na te­re­nie kon­ce­sji El­bląg, jed­nak nie wia­do­mo, ja­kie są wy­ni­ki.

– We­dług sta­nu na ko­niec mar­ca 14 otwo­rów jest w trak­cie wier­ce­nia lub ich wier­ce­nie roz­pocz­nie się w naj­bliż­szym cza­sie. W tej licz­bie 4 roz­po­czę­to jesz­cze w ubie­głym ro­ku – po­in­for­mo­wa­no nas w Mi­ni­ster­stwie Śro­do­wi­ska. To pra­wie dru­gie ty­le wo­bec już wy­ko­na­nych od­wier­tów.

Naj­bar­dziej in­ten­syw­ne pra­ce pro­wa­dzi In­dia­na In­ve­st­ments, fir­ma, któ­rej udzia­łow­ca­mi są au­striac­ki kon­cern RAG, wło­ska Sor­ge­nii, ka­na­dyj­ski LNG Ener­gy i ka­na­dyj­ski Kay­nes Ca­pi­tal. Pod­miot ten wy­ko­nu­je lub wkrót­ce roz­pocz­nie wy­kona­nie trzech od­wier­tów na kon­ce­sjach: Trze­bie­li­no, Dar­ło­wo i By­tów.

Po dwa od­wier­ty re­ali­zu­ją zaś fir­my: Eni Pol­ska, Che­vron Pol­ska Ener­gy Re­so­ur­ces i Sa­po­nis In­ve­st­ments, a po jed­nym: Go­ra Ener­gy Re­so­ur­ces, Ta­li­sman Ener­gy Pol­ska, Or­len Upstre­am i Pol­skie Gór­nic­two Naf­to­we i Ga­zow­nic­two.

Na szcze­gól­nie moc­ne przy­śpie­sze­nie moż­na jed­nak li­czyć w na­stęp­nych mie­sią­cach.

– Zgod­nie z zo­bo­wią­za­nia­mi kon­ce­syj­ny­mi firm, w 2012 r. pla­no­wa­ne jest jesz­cze wy­ko­na­nie ko­lej­nych 39 otwo­rów wiert­ni­czych – twier­dzą przed­sta­wi­cie­le re­sor­tu śro­do­wi­ska. Gdy­by te pla­ny zre­ali­zo­wa­no, to w tym ro­ku Pol­ska mo­gła­by się po­szczy­cić 71 już wy­ko­na­ny­mi lub re­ali­zo­wa­ny­mi otwo­ra­mi do­ty­czą­cy­mi po­szu­ki­wań ga­zu łup­ko­we­go. W efek­cie ma­gicz­na licz­ba 100 od­wier­tów, któ­ra w oce­nie wie­lu spe­cja­li­stów po­zwa­la na fak­tycz­ne osza­co­wa­nie pol­skich za­so­bów nie­kon­wen­cjo­nal­nych złóż, by­ła­by w za­się­gu rę­ki. Co jed­nak naj­waż­niej­sze, bar­dziej re­al­na sta­ła­by się szan­sa na uru­cho­mie­nie w cią­gu trzech lat pierw­szej ko­pal­ni ga­zu łup­ko­we­go nad Wi­słą. Tym sa­mym zre­ali­zo­wa­ny zo­stał­by po­stu­lat mi­ni­stra skar­bu Mi­ko­ła­ja Bu­dza­now­skie­go, któ­ry chce, aby na prze­ło­mie lat 2014 i 2015 ru­szy­ło ko­mer­cyj­ne wy­do­by­cie na po­zio­mie oko­ło 0,5 – 1 mld me­trów sześc. su­row­ca rocz­nie.

Do dziś w Pol­sce wy­da­no 109 kon­ce­sji na po­szu­ki­wa­nia ga­zu łup­ko­we­go. Po­dzie­li­ło je mię­dzy sie­bie oko­ło 20 spół­ek. Są wśród nich za­rów­no du­że mię­dzy­na­ro­do­we kon­cer­ny, jak i ma­łe pod­mio­ty, któ­rych je­dy­nym ak­ty­wem są kon­ce­sje.

Mi­mo że w na­szym kra­ju ry­nek ga­zu łup­ko­we­go jest w po­cząt­ko­wej fa­zie roz­wo­ju, to już do­cho­dzi na nim do pierw­szych fu­zji i prze­jęć. Część firm po­szu­ku­je też part­ne­rów do re­ali­zo­wa­nych pro­jek­tów.

masz pytanie, wyślij e-mail do autora t.furman@rp.pl

Zasoby gazu łupkowego w Polsce

Nadal dużo surowca do wydobycia

Z opu­bli­ko­wa­nych w mar­cu sza­cun­ków Pań­stwo­we­go In­sty­tu­tu Geo­lo­gicz­ne­go wy­ni­ka, że w Pol­sce za­so­by na­da­ją­ce­go się do wy­do­by­cia ga­zu łup­ko­we­go miesz­czą się w prze­dzia­le 346 – 768 mld m sześc. To od 2,5 do 5,5 ra­zy wię­cej niż su­row­ca z wcze­śniej udo­ku­men­to­wa­nych złóż kon­wen­cjo­nal­nych (145 mld m sześc.). Przy uwzględ­nie­niu peł­ne­go za­po­trze­bo­wa­nia Pol­ski na gaz, wraz z su­row­cem w zło­żach kon­wen­cjo­nal­nych, wy­star­czy go na 35-65 lat. PIG po­dał też sza­cun­ki do­ty­czą­ce za­so­bów ro­py łup­ko­wej. Wy­no­szą one 215-268 mln ton. To od 8,5 do 10,5 ra­zy wię­cej niż ro­py z wcze­śniej udo­ku­men­to­wa­nych złóż kon­wen­cjo­nal­nych (po­nad 25 mln ton). Przy uwzględ­nie­niu peł­ne­go za­po­trze­bo­wa­nia Pol­ski na ro­pę wy­star­czy nam jej na 10-12 lat. Sza­cun­ki PIG są du­żo niż­sze od ubie­gło­rocz­nych pro­gnoz ame­ry­kań­skiej Agen­cji ds. Ener­gii (EIA). Z jej ra­por­tu wy­ni­ka­ło, że Pol­ska mo­że mieć 5,3 bln m sześc. moż­li­we­go do eks­plo­ata­cji ga­zu łup­ko­we­go. Obec­ne sza­cun­ki są niż­sze głów­nie ze wzglę­du na in­ną me­to­do­lo­gię przy­ję­tą do ich ob­li­cze­nia. Za 2-3 la­ta PIG na no­wo osza­cu­je nie­kon­wen­cjo­nal­ne za­so­by. Tym ra­zem weź­mie pod uwa­gę rów­nież wy­ni­ki ostat­nich od­wier­tów. Przy po­przed­nich ob­li­cze­niach uwzględ­nio­no je­dy­nie 39 od­wier­tów z lat 1950-1990.

—trf