Alarm podniosły kilka tygodni temu organizacje branżowe, zrzeszające producentów instalacji OZE: niektóre piece na pellet, których zakup jest finansowany z programu Czyste Powietrze, można łatwo przerobić i spalać w nich odpady.
Ministerstwo Klimatu zakazuje: niedozwolony ruszt awaryjny
Resort klimatu i środowiska wyjasnia, że decyzja została podjęta przez Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy (IOŚ-PIB) we współpracy z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na podstawie publicznie zgłaszanych podejrzeń, że wybrane kotły na pellet mogą umożliwiać instalację niedozwolonego elementu, jakim jest ruszt awaryjny. Dzięki temu w kotle na biomasę można spalać inne rodzaje paliw, np. węgiel. To zaś ma naruszać regulamin programu Czyste Powietrze.
Zawieszenie dotyczy 31 modeli kotłów, na które możliwe jest otrzymanie dofinansowania z NFOŚiGW. W pełnym zestawieniu ZUM (Zielonych Urządzeń i Materiałów) jest 2561 modeli kotłów.
– Spalanie nieprzeznaczonych paliw w kotle na pellet przy użyciu rusztu awaryjnego zmienia parametry procesu, powodując wysokie emisje pyłów i zanieczyszczeń, co niweczy cele ekologiczne programu – tłumaczy Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Dodatkowo takie rozwiązanie wprowadza konsumentów w błąd, gdyż kotły sprzedawane jako ekologiczne mogą w rzeczywistości działać jak tradycyjne "kopciuchy", co jest niezgodne z ideą transformacji energetycznej.
Czytaj więcej
Po wznowieniu programu Czyste Powietrze - sztandarowego narzędzia poprawy wymiany starych pieców węglowych i termomodernizacji - liczba wniosków ro...
Producenci mają jednak możliwość złożenia uzupełnionej dokumentacji oraz przedstawienia dodatkowych wyjaśnień w celu przywrócenia urządzeń na listę. Ministerstwo przypomniało, że zmiany regulaminu listy ZUM wprowadzone od 29 kwietnia 2025 r. zakładają obowiązek pisemnego oświadczenia producenta, że kocioł nie ma możliwości montażu rusztu awaryjnego.
Dla producentów kotłów kary, dla klientów zwrot dotacji
Ministerstwo zapowiedziało też, że w ramach najbliższej aktualizacji regulaminu listy ZUM wprowadzone zostaną również dodatkowe mechanizmy zabezpieczające przed wpisywaniem urządzeń, które nie spełniają wymogów programu Czyste Powietrze. Brak możliwości instalacji rusztu awaryjnego będzie musiał być potwierdzony przez niezależne laboratorium akredytowane do badań kotłów. Natomiast w przypadku poświadczenia nieprawdziwych informacji przez producenta urządzenia wpisywanego na listę ZUM, wszystkie urządzenia tego producenta będą podlegały wykluczeniu z listy na okres co najmniej 2 lat.
Wcześniej ministerstwo klimatu informowało, że w przypadku ujawnienia montażu przez beneficjenta programu Czyste Powietrze rusztu w dofinansowanym kotle, grozi mu zwrot dotacji wraz z odsetkami.