Rosjanie od dawna kontrolowali rynek paliw w Serbii jako właściciele jedynej rafinerii i sieci rurociągów oraz dostawcy ropy. Ta hegemonia trwała do października 2025 r., kiedy to Stany Zjednoczone nałożyły sankcje na NIS. Zażądały zbycia akcji należących do Rosji.
Orbán pomaga Gazpromowi w Serbii
Wtedy na pomoc pośpieszył były już dziś prorosyjski premier Węgier Viktor Orbán. W styczniu Gazprom i Gazprom Nieft zgodziły się sprzedać swoje 56 proc. udziałów w firmie paliwowej NIS węgierskiemu państwowemu koncernowi MOL. Waszyngton dał rosyjskim firmom i MOL czas do 22 maja na sfinalizowanie sprzedaży.
Czytaj więcej
Po Słowacji, gdzie Węgrzy kontrolują jedyną rafinerię kraju, teraz odkupują od Gazpromu serbską paliwową spółkę NIS. Da im to monopol na rynku pali...
Transakcja wymaga zgody serbskiego rządu, posiadającego 29,9 proc. udziałów w NIS. Teraz rząd w Belgradzie chce zwiększyć udział Serbii o 5 pkt. proc. i prowadzi w tej sprawie rozmowy z MOL, dowiedziała się agencja Reutera. To odrębne negocjacje z MOL. Gazprom oddzielnie negocjuje z Węgrami, ale nie informuje o jakichkolwiek ustaleniach.
„Wczoraj odbyliśmy intensywne rozmowy z przedstawicielami MOL, a przedwczoraj uzgodniliśmy pewne kwestie” – powiedziała w piątek 15 maja minister energii Dubravka Djedović Handanović, cytowana przez serbską agencję informacyjną Tanjug. „Pozostało kilka otwartych kwestii, a najważniejszą kwestią dla nas jest przyszła eksploatacja rafinerii” – dodała.
Czytaj więcej
Po zatrzymaniu tłoczenia ropy uszkodzonym przez Rosjan rurociągiem Przyjaźń na Ukrainie prorosyjski rząd Węgier nie szuka innych poza Rosją dostawc...
Minister dodała, że rząd Serbii przekaże MOL swoją ostateczną ofertę w sprawie NIS do końca dnia w piątek, a zarząd MOL podejmie decyzję w sprawie propozycji w poniedziałek. Nie podała dalszych szczegółów na temat tego, co zawiera nowa propozycja, a sami Węgrzy nie potwierdzają tak szybkich terminów zakończenia negocjacji.
MOL się nie śpieszy w Serbii
Po zmianie władzy na Węgrzech i upadku prorosyjskiego rządu, także MOL zmienił front. Spółka jest pod lupą nowego premiera Pétera Magyara. Wiele z ostatnich transakcji zostało wstrzymanych lub spowolnionych. Na początku tygodnia Djedović Handanović powiedziała, że serbskie władze nie były zadowolone z „niektórych propozycji MOL”, jakie padły podczas ostatnich rozmów.
Czytaj więcej
Viktor Orbán – największy sojusznik Putina w Unii Europejskiej – śpieszy z pomocą rosyjskim koncernom objętym sankcjami. Węgierski MOL miałby przej...
Sam MOL po upadku Viktora Orbána przestał się śpieszyć w sprawie NIS. Odpowiadając na prośbę Reutersa o komentarz, rzecznik MOL powiedział tylko, że „transakcja (z rosyjskimi udziałowcami) podlega, między innymi, OFAC (amerykańskie Biuro Kontroli Aktywów Zagranicznych Skarbu Państwa) i zatwierdzeniu rządu serbskiego.”
György Bacsa, dyrektor ds. strategii MOL, zapowiedział w piątek na forum biznesowym w Belgradzie, że firma nadal rozmawia zarówno z rosyjskimi akcjonariuszami, jak i Serbią i ma nadzieję, że OFAC zapewni dodatkowy czas na rozmowy.
