Drastyczny wzrost cen energii elektrycznej oraz surowców energetycznych powoduje, że firmy z sektora energochłonnego przeżywają dziś największy od lat kryzys. Utrzymywanie się cen na tak wysokim poziomie spowoduje trwałą nieopłacalność funkcjonowania tych przedsiębiorstw. - Nie wytrzymają one takich obciążeń kosztowych i istnieje ogromne ryzyko, że polska gospodarka na trwałe je utraci – przekazali w liście autorzy.

Przemysł zagrożony

Przemysł energochłonny to przede wszystkim produkcja chemikaliów oraz metali, czyli surowców, które mają szczególne znaczenie dla naszej gospodarki oraz są niezbędne do budowania odporności i bezpieczeństwa państwa.

Autorzy apelu podkreślają, że przemysł ten to również tysiące miejsc pracy, które oferują pracownikom ponadprzeciętne wynagrodzenia. – Nie możemy pozwolić sobie na zniszczenie tak dobrze funkcjonującego i ważnego społecznie organizmu. Szczególnie istotną rolę odgrywa on na Śląsku i jest dla tego regionu ogromną wartością. Właśnie dlatego zachowanie konkurencyjności przedsiębiorstw energochłonnych ma zasadnicze znaczenie dla utrzymania dobrze płatnych miejsc pracy w regionie, który przecież ponosić będzie dużą część kosztów społecznych transformacji energetycznej – czytamy.

Czytaj więcej

Firmy alarmują: czeka nas fala upadłości przez ceny energii

Ich zdaniem pamiętajmy, że bez zachowania energochłonnego przemysłu ta transformacja nie będzie możliwa. – Jak pokazują doświadczenia z innych regionów Europy, np. Zagłębia Ruhry, jedynie przy zachowaniu produkcji metali będzie możliwe stopniowe odchodzenie od węgla bez ponoszenia gigantycznych kosztów społecznych. Dowodem na to jest właśnie Nadrenia Północna Westfalia, która pozostaje jednym z najbogatszych regionów w Europie – czytamy.

Wycena kontraktów na energię elektryczną wzrosła średnio w ostatnim roku o około 430 proc. – Pamiętajmy, że całkowite koszty energii, które ponosi odbiorca końcowy, są powiększane np. o opłaty dystrybucyjne, a także o niedawno wprowadzoną opłatę mocową oraz inne narzuty, np. tzw. kolorowe certyfikaty – czytamy w apelu.

Autorzy podkreślają, że konieczne jest wdrożenie natychmiastowych działań pomocowych, które pozwolą na przetrwanie ważnego dla Polski przemysłu energochłonnego.

Na co pozwala Bruksela?

Zgodnie z wytycznymi Komisji Europejskiej z dnia 23.03.2022 roku istnieje możliwość złagodzenia skutku wzrostu cen energii i gazu m.in. z powodu konfliktu zbrojnego. Działania takie mogę być podejmowane w celu złagodzenia skutków, które mogłyby ponosić przedsiębiorstwa z powodu wzrostu kosztów mediów energetycznych. Założeniem tego programu pomocowego jest jak najbardziej efektywne wsparcie szerokiego obszaru biznesowego dla ratowania kluczowych gałęzi gospodarki. Ich zdaniem pomoc może być przekazana w formie dotacji bezpośrednich, ulg podatkowych czy płatniczych oraz np. gwarancji bankowych czy pożyczek do górnego limitu, jaki zostanie przyznany w kwocie brutto. Ustalono wysokość możliwej pomocy dla przedsiębiorstwa energochłonnego do 50 mln euro.

Również na rynku hiszpańskim wprowadzono mechanizmy pomocowe. Od 26 kwietnia 2022 roku UE zgodziła się, aby Portugalia oraz Hiszpania na rok wprowadziły ceny urzędowe na gaz na poziomie 40 euro/MWh (przy cenach rynkowych w kwietniu ok. 90 euro/MWh). Zamrożono też ceny gazu dla 7 mln odbiorców indywidualnych w Hiszpanii przez koncern Iberdrola. W wyniku decyzji administracyjnej ceny kontraktów terminowych na hiszpańskim rynku energii elektrycznej spadły, tj. cena energii elektrycznej przed decyzją KE (Base Q4-22) wynosiła 356 euro/MWh, a po decyzji KE spadła do poziomu 133 Euro/MWh. Jest to spadek o 62,64 proc.

Autopromocja
Specjalna oferta letnia

Pełen dostęp do treści "Rzeczpospolitej" za 5,90 zł/miesiąc

KUP TERAZ

Czytaj więcej

Przedsmak podwyżek cen prądu na przyszły rok

Także Niemcy wprowadziły program ograniczenia kosztów energii dla przemysłu energochłonnego. Jego planowana łączna wielkość to 5 miliardów euro. – Zgodnie z wprowadzonymi mechanizmami dostępna będzie dotacja w wysokości do 70 proc. różnicy cen energii obecnej i z 2021 roku (maksymalnie 50 mln Euro) dla sektorów szczególnie dotkniętych wzrostem cen energii, m.in. producentów żelazostopów i stali. Przedsiębiorstwa energochłonne mogą otrzymać dotację w wysokości do 50 mln Euro na pokrycie zwiększonych kosztów zakupu gazu ziemnego i energii elektrycznej. Pierwsza płatność w wysokości 80 proc. zostanie wypłacona w ciągu kilku tygodni od złożenia aplikacji – również w przypadku, gdy obliczenia bazują na szacunkach.

Propozycja zmniejszenia cen energii w Polsce

W związku z wprowadzeniem przez Unię Europejską regulacji, które dopuszczają nadzwyczajną pomoc na rynku energii elektrycznej, mając na uwadze galopujące ceny energii elektrycznej, autorzy apele proponują zastosowanie mechanizmów: wprowadzenie maksymalnej ceny zakupu dla przedsiębiorstw energochłonnych zagrożonych ucieczką emisji CO2, wprowadzenie gwarancji instytucji państwowych na miejsce depozytów transakcyjnych na zakupy energii elektrycznej na TGE oraz na rynku bilateralnym OTC (w tym – zastąpienie gwarancji bankowych).

Proponują oni także wdrożenie mechanizmów zmniejszania cen energii elektrycznej w kontraktach na III kwartał 2022 roku oraz na 2023 rok. W celu ochrony przemysłu proponuje się wprowadzenie: administracyjnej kontroli cen energii elektrycznej dla przemysłu – tzw. taryfy przemysłowej, wprowadzenie dopłaty do ceny energii elektrycznej kupowanej przez odbiorców energochłonnych.