Możemy planować dekarbonizację energetyki

W samym portfelu InnoEnergy mamy już ok. 40 rozwiązań, których wdrożenie sprzyja znaczącemu ograniczeniu emisji – mówi Marcin Lewenstein, dyrektor
ds. innowacji w InnoEnergy.

◊: Zdaniem naukowców musimy zmniejszać emisję CO2. Już mówi się nie o redukcji, ale wręcz o konieczności dojścia w skali globalnej do gospodarki zeroemisyjnej do 2050 r. Wbrew pozorom to nie jest dużo czasu dla takich sektorów jak energetyka. Jak osiągnąć taki cel?
Marcin Lewenstein: Z polskiej perspektywy może być trudno w to uwierzyć, ale akurat trudniejsze niż przed energetyką wyzwanie stoi przed takimi sektorami, jak przemysł cementowy, stalowy, chemiczny czy transport – w szczególności lotniczy czy morski. Tam mowa o dużych wyzwaniach, związanych ze zmianami procesów technologicznych, wykorzystaniem wodoru, paliw syntetycznych czy biopaliw. W energetyce dojrzałych rozwiązań jest więcej, są na dalszym etapie rozwoju i dysponują już skalą pozwalającą na znaczącą obniżkę kosztów. Stawiając na wiatr, fotowoltaikę, magazyny energii, biogaz i biometan, zielone ciepło z lokalnej biomasy czy odpadów oraz mniej popularne źródła, tam gdzie ich zastosowanie znajduje środowiskowe i ekonomiczne uzasadnienie (geotermia, hydroenergetyka), możemy już planować głęboką dekarbonizację energetyki. Jedyne, czego brakuje, to czas. Jednak w Polsce o konieczności zmian wiedzieliśmy już w połowie poprzedniej dekady.

Mamy też problem smogu. Według Komisji Europejskiej jego całkowite koszty zdrowotne sięgają rocznie 2,9 proc. europejskiego PKB. Najgroźniejsza jest niska emisja i spaliny. Jest więc diagnoza. A gdzie lekarstwo?
Mówiąc najprościej – lekarstwem są dobre regulacje, wzrost świadomości społecznej, tworzący akceptację dla zmian, i wdrożenie na dużą skalę nowoczesnych technologii, przede wszystkim w transporcie i ogrzewnictwie. To właśnie ich transformacja zapewni najlepsze rezultaty. Co ciekawe, część rozwiązań, które mogą nam pomóc w walce ze smogiem, może jednocześnie być rentowna i przynosić korzyści ekonomiczne. W opublikowanym niedawno raporcie Clean Air Challenge, InnoEnergy wskazał na elektromobilność, zaawansowane systemy transportu publicznego, technologie „inteligentnych budynków” oraz rozproszone wytwarzanie energii i jej magazynowanie, jako najciekawsze opcje tu i teraz.

To pięknie brzmi w teorii, ale droga do praktyki jest jednak długa i kosztowna.
Niekoniecznie. Proszę zwrócić uwagę choćby na rozwój zastosowania paliw alternatywnych w transporcie miejskim. I mówię nie tylko o elektromobilności, ale i o gazie ziemnym, wodorze czy napędach hybrydowych. Elektryczne auta, skutery czy hulajnogi w miastach także szybko stają się powszechne. Coraz większą popularnością cieszą się inteligentne systemy wspierające zarządzanie energią w budynkach, pompy ciepła czy układy umożliwiające jego akumulację i wykorzystanie w okresach zwiększonego popytu. W samym portfelu InnoEnergy już mamy ok. 40 rozwiązań, których wdrożenie sprzyja znaczącemu ograniczeniu emisji – od cyfrowych rozwiązań wspierających efektywność energetyczną po duże wielopaliwowe źródła kogeneracyjne.

Rząd zdecydował się na program termomodernizacji budynków. Jego koszt to przeszło 100 mld zł w dziesięć lat. To dobry kierunek?
Co do zasady – tak, bo pozwoli na znaczne ograniczenie zapotrzebowania na energię, co w przypadku naszych starych budynków jest warunkiem powodzenia wszelkich dalszych działań – przede wszystkim wyposażenia ich w niskoemisyjne, nowoczesne źródła ciepła oraz stworzenia ich użytkownikom warunków do udźwignięcia kosztów ich eksploatacji. Termomodernizacja ograniczy koszty związane z utrzymaniem nowych, niskoemisyjnych źródeł zapewnienia ciepła – przyczyniając się do ograniczenia ubóstwa energetycznego. Ważne jest natomiast, by na termomodernizacji się nie skończyło…

No właśnie. Czy skupiając się na walce z niską emisją, nie zapominamy przypadkiem o transporcie?
Scenariusz, w którym smog wynikający z konieczności ogrzania domów w perspektywie kilku lat zastępujemy smogiem z dużej ilości tanich, starych diesli, sprowadzonych z Zachodu po wypchnięciu ich stamtąd przez auta elektryczne i śmiałe regulacje ws. ograniczenia ruchu diesli, to niestety dla Polski dość prawdopodobna perspektywa. Tu jednak największe znaczenie będzie miała determinacja decydentów – zarówno na poziomie krajowym, jak i w miastach. Świadomość problemu jednak szybko rośnie, można więc mieć nadzieję, że tym razem czarny scenariusz się nie sprawdzi.

Czy dla Polski realne jest szybkie odejście od węgla? A może w ogóle nie jest potrzebne, skoro to nasz surowiec, dający bezpieczeństwo energetyczne, na – jak uważają niektórzy najważniejsi politycy – nawet 200 lat?
Około połowy lat 30., a więc w realiach energetyki pojutrze, wyczerpaniu ulegną eksploatowane dziś źródła węgla brunatnego, zapewniające ok. 50 tys. z 170 tys. GWh energii potrzebnej Polsce. Ich zastąpienie węglem brunatnym lub kamiennym z nowych złóż, w warunkach drożejących uprawnień do emisji CO2, rosnących kosztów wydobycia i poprawiającej się atrakcyjności ekonomicznej OZE – czego dowodem choćby ostatnia aukcja dla energetyki wiatrowej – będzie kosztownym błędem. Na szczęście zwrot „na to polskich firm energetycznych nie będzie stać” nie jest w tym miejscu jedynie figurą retoryczną. Najprawdopodobniej na tego typu wielkie, scentralizowane inwestycje węglowe zabraknie finansowania i energetyka – z pewnym opóźnieniem i drożej, ale jednak – zacznie realizować scenariusz głębokiej transformacji w kierunku OZE i energetyki rozproszonej. ©℗
—rozmawiał
Jeremi Jędrzejkowski

Tagi:

Mogą Ci się również spodobać

Fotowoltaika napędza rynek odnawialnych źródeł energii

W statystykach Urzędu Regulacji Energetyki drgnęło: nowych mocy w systemie przybywa znacznie szybciej niż ...

Taka cena ropy zadowala Putina. Na razie

Rosyjski prezydent nie jest zwolennikiem drogiej ropy. Całkowicie zadowala go baryłka po 60-65 dolarów. ...

Z Czarnobyla znowu popłynie energia

Miejsce największej w historii ludzkości katastrofy nuklearnej zostanie przekształcone w źródło czystej, odnawialnej energii. ...

Po pożarze zniszczone 1,2 km linii wysokiego napięcia

Ok. dwóch tygodni zajmie odbudowa ponad 1,2 km linii wysokiego napięcia zniszczonej w Tychach ...

Specustawa dla farm morskich?

Eksperci związani z Konfederacją Lewiatan pracują nad specustawą, która ma pomóc w budowie farm ...

Więcej energii i ciepła na Podkarpaciu

PGE Polska Grupa Energetyczna i PGE Energia Ciepła podpisały z marszałkiem województwa podkarpackiego list ...