Katar uderza w rosyjski biznes gazowy. Inwestuje w gigantyczne złoże

Katarski koncern zainwestuje w podmorskie złoże Kaszagan na Morzu Kaspijskim. Zalega w nim bilion metrów sześciennych gazu. Katarczycy zbudują dwa zakłady przetwórstwa surowca. To bezpośrednie uderzenie w rosyjskie interesy w regionie.

Katarski UCC UCC Holding, spółka zależna Qatar Power International Holding, otrzymała pakiet kontrolny obejmujący 75 proc. udziałów w projekcie budowy zakładu przetwarzania gazu na gigantycznym złożu Kaszagan w Kazachstanie – podała w poniedziałek kazachstańska państwowa spółka QazaqGaz.

Podpisana umowa na Kaszgan, pierwszy zakład za dwa lata

Agencja Reutera przypomina, że QazaqGaz i UCC Holding podpisały w lutym 2024 roku umowę na budowę dwóch zakładów przetwórstwa gazu o przepustowości 1 mld metrów sześciennych i 2,5 mld metrów sześciennych rocznie. Jest to inwestycja na poziomie około 3,0-3,5 mld dolarów. Zaangażowanie Katarczyków umożliwi uruchomienie produkcji gazu. Operatorem budowy zakładów przetwarzania gazu jest spółka GPC Investment, należąca do UCC Holding.

„Transakcja zakupu UCC Holding 75 proc. udziałów w zakładach przetwórstwa gazu została już sfinalizowana, proces transakcyjny się rozpoczął” – podała państwowa spółka w komunikacie prasowym.

Uruchomienie pierwszego zakładu planowane jest na 2026 rok. Uczestnicy projektu rozważają możliwości przyspieszenia projektu budowy zakładu przetwarzania gazu – zauważyła spółka.

Nie bez powodu Katarczycy nie interesują się ropą, ale gazem Kaszaganu. Ich pieniądze pozwolą na budowę nowoczesnych zakładów przetwórczych, prawdopodobnie także terminali LNG i gazociągów. Ich zaangażowanie stanowi bezpośrednie zagrożenie dla interesów Rosji. Gazprom utraciłby Azję Centralną, a może nawet to, co obecnie sprzedaje do Chin. Możliwa stałaby się także dostawa gazu z Kaszganu na rynek Unii.

Czym jest Kaszagan

Kaszagan oto gigantyczne podmorskie złoże naftowo-gazowe w Kazachstanie, położone 80 km od miasta Atyrau, w północnej części Morza Kaspijskiego. Złoże zostało odkryte 30 czerwca 2000 roku. Jest to jedno z największych złóż na świecie odkrytych w ciągu ostatnich 40 lat. Udowodnione zasoby ropy wynoszą od 1,5 mln ton do 10,5 mln ton w zależności od lokalizacji. Zasoby gazu ocenione zostały na ponad 1 bln metrów sześciennych.
Zagospodarowaniem złoża zajmuje się międzynarodowa spółka joint venture North Caspian Operating Company (NCOC). Jej udziałowcami są: AgipCaspian Sea B.V. (16,807 proc.) (operator), KMG Kaszagan B.V. (16,877 proc.), francuski Total EP Kazakhstan (16,807 proc.), amerykański ExxonMobil Kazakhstan Inc. (16,807 proc.), brytyjsko-niderlandzki Shell Kazakhstan Development B.V. (16,807 proc.), chinski CNPC — 8,333 proc., japoński Inpex — 7,563 proc.
Produkcja przemysłowa - wydobycie ropy, rozpoczęła się we wrześniu 2013 roku. Złoże zagospodarowane jest za pomocą sztucznych wysp. Eksploatacja odbywa się w trudnych warunkach: strefa szelfowa, niekorzystna kombinacja warunków płytkiej wody i zlodzenia utrzymująca się do 5 miesięcy w roku. Do tego jest to strefa ekologiczna, ropa i gaz znajdują się na bardzo dużej głębokości (do 4800 m), wysokie ciśnienie złożowe (80 MPa), wysoka zawartość siarkowodoru (do 19 proc.).
W kontekście gwałtownego spadku światowych cen ropy w latach 2014-2015, projekt stracił na atrakcyjności inwestycyjnej. Ropa i gaz zalega w pokładach perskich, karbońskich i dewońskich złoża Kaszgan. Złoże charakteryzuje się budową rafową, gdy pod kopułą solną znajdują się węglowodory (wysokość kopuły solnej wynosi 1,5-2 km). Złoże odkryto w roku obchodów 150. rocznicy urodzin XIX-wiecznego poety i pieśniarza Kaszagana Kurżymanuły. Podobnie jak wiele tureckich imion słowo kaszagan ma i w języku kazachskim tłumaczenie i oznacza cechę charakteru - „narowisty, nieuchwytny”.