Bez przyjaźni w sprawie „Przyjaźni". Robert Fico: Mamy prawo do tej ropy

Prorosyjskie rządy Węgier i Słowacji chcą się naocznie przekonać o uszkodzeniach naftociągu „Przyjaźń”. Powołały wspólną komisję i wezwały Kijów do udzielenia jej dostępu do miejsca uszkodzenia. Ukraina odsyła oba rządy do Moskwy, której wojska uszkodziły rurę.

Dostawy rurociągiem „Przyjaźń” na Węgry i Słowację – jedyne kraje Unii Europejskiej, które nadal importują rosyjską ropę – stanęły 27 stycznia, po rosyjskim ataku. Jak przypomina agencja Reutera, zmusiło to oba kraje do poszukiwania alternatywnych źródeł i otwarcia rezerw strategicznych. Węgierski koncern naftowy MOL, który zarządza również słowacką rafinerią Slovnaft, zamówił tankowce z saudyjską, norweską, kazachską, libijską i rosyjską ropą. Dostarczy je rurociąg chorwacki.

Komisja węgiersko-słowacka do spraw naftociągu „Przyjaźń”

Pomimo tak szybkich zakupów ropy spoza Rosji, oba rządy nie zamierzają jednak rezygnować ze wspierania swoimi pieniędzmi rosyjskiej kasy wojennej. Chcą powrotu do rosyjskiego surowca i obwiniają Kijów i prezydenta Wołodymyra Zełenskiego za przedłużającą się przerwę w dostawie. To największy sąsiedzki spór podczas czteroletniej wojny.

Premier Węgier Viktor Orbán ogłosił w piątek, 27 lutego, że przeprowadzi konsultacje ze swoim słowackim odpowiednikiem, premierem Robertem Ficą, w sprawie wstrzymania dostaw ropy rurociągiem „Przyjaźń”. Informacja została opublikowana na koncie Orbána w mediach społecznościowych.

„Minął kolejny dzień, a prezydent Wołodymyr Zełenski nadal nie wznowił dostaw ropy rurociągiem „Przyjaźń”. Jego odmowa nadal zagraża bezpieczeństwu energetycznemu Węgier. Dostawy ropy muszą zostać wznowione natychmiast!” – napisał Orbán.

Dodał, że Węgry wiedzą, że rurociąg jest sprawny, ale dostawy ropy nie zostały wznowione z powodu decyzji politycznej prezydenta Ukrainy.

„Wiemy również, że prezydent Zełenski podróżuje po Brukseli, twierdząc, że rurociągu nie da się ponownie uruchomić” – dodał premier Węgier.

Następnie Orbán opublikował na Facebooku film, w którym poinformował, że wraz z premierem Słowacji Robertem Ficą podjęli decyzję o powołaniu komisji śledczej, która oceni stan rurociągu „Przyjaźń”.

Zaapelował do prezydenta Ukrainy o zezwolenie komisji śledczej na wjazd na Ukrainę i zapewnienie jej niezbędnych warunków do pracy.

Ukraina wzywa ambasadora Węgier

Wcześniej minister spraw zagranicznych i handlu Węgier Péter Szijjártó oświadczył, że Ukraina wezwała ambasadora Węgier do Ministerstwa Spraw Zagranicznych, gdzie rzekomo przyznała się do wstrzymania naprawy rurociągu z „powodów politycznych”. Twierdził również, że Ukraina miała postawić warunek wznowienia dostaw ropy naftowej na Węgry w zamian za broń i pieniądze.

Rzecznik ukraińskiego MSZ Heorhij Tykhyi, w komentarzu dla dziennikarzy, nazwał oświadczenia Pétera Szijjártó „kłamliwymi” i „całkowicie zniekształcającymi treść spotkania” z chargé d'affaires Węgier w ukraińskim MSZ. Tykhyi dodał, że Ukraina ponownie wezwała węgierskiego dyplomatę do ministerstwa i wyjaśnił „niedopuszczalność zniekształcania treści rozmów ze stroną ukraińską”. Rzecznik ukraińskiego MSZ zauważył, że Ukraina udowodniła Węgrom gotowość do pomocy Budapesztowi w ochronie swoich obiektów.

Robert Fico, przemawiając na oddzielnej konferencji prasowej na Słowacji, powiedział, że oba kraje przedstawią Brukseli postęp spraw komisji, dodając, że obawia się, iż Komisja Europejska przedkłada interesy Ukrainy nad interesy państw członkowskich UE – Słowacji i Węgier. „Mamy prawo do tej ropy” – powiedział Fico.