Szansa na samowystarczalność energetyczną rolników

Pomimo popularności inwestycji w OZE w Polsce potrzeby energetyczne rolników mogłyby być jeszcze lepiej zaspokojone

Opinia partnera

Prowadzący gospodarstwa rolne, chcąc produkować i wykorzystać własną odnawialną energię, korzystają prawie wyłącznie z tzw. mikroinstalacji prosumenckich o mocy do 50 kW. Instalacja taka w przypadku gospodarstwa produkcyjnego jest niewystarczająca, a budowa instalacji większej mocy wiąże się z kwestiami organizacyjnymi i prawnymi.

W przypadku większych instalacji rolnicy chcieliby móc także produkować energię na własne potrzeby i tym samym wzmacniać swoją niezależność energetyczną, obniżając presję środowiskową swojej produkcji. Ciekawym sposobem na zwiększenie udziału odnawialnych źródeł energii (OZE) w polskiej produkcji rolnej pozą energią wody, wiatru czy biomasy, w połączeniu z różnymi formami magazynowania energii (energia elektryczna, energia cieplna), mogłaby być agrofotowoltaika.

Rozwiązania techniczne określane jako agrofotowoltaika (agro-PV) wpisują się w ideę wytwarzania energii elektrycznej za pomocą instalacji fotowoltaicznej posadowionej na gruncie rolnym w sposób umożliwiający jednoczesną produkcję rolną i produkcję energii elektrycznej dla potrzeb gospodarstwa.

Na czym polega agrofotowoltaika?

Koncepcja ta została opracowana na początku lat 80. XX wieku. Obecnie instalacje agro-PV funkcjonują na całym świecie, w szczególności w Azji. Projekty agro-PV są realizowane na podstawie następujących rozwiązań technicznych: (1) panele PV instalowane nad uprawami, (2) fotowoltaika między rzędami upraw, (3) panele PV zintegrowane z budynkami lub obiektami technicznymi (np. szklarnie, rampy). Z analizy dotychczas zrealizowanych projektów agro-PV wynika, że są one zróżnicowane. Obejmują zarówno instalacje o dużej mocy rozwieszone za pomocą wysokich konstrukcji nad pastwiskami, jak i mniejsze, zainstalowane na budynkach gospodarczych. Jest to uzależnione od zapotrzebowania na energię gospodarstwa oraz od warunków występujących na danym terenie.

Zalety środowiskowe

Instalacja agro-PV pomaga chronić przed nadmiernym nasłonecznieniem określone uprawy np. owoce miękkie, chroni także przed niekorzystnymi zjawiskami pogodowymi, takimi jak susze, grad i ulewy. Instalacja taka może być też wyposażona w systemy zatrzymujące wodę deszczową i systemy nawadniające.

Samowystarczalność energetyczna?

Obserwowany w Polsce, ale także w innych krajach Europy boom na inwestycje w OZE niesie za sobą także ryzyka… Dotychczasowy model rynków energii, tzn. produkcja energii odnawialnej i jej sprzedaż „do sieci”, się wyczerpuje, dlatego produkcja energii na potrzeby własne, tzw. autokonsumpcja, staje się kluczowym aspektem powodzenia w szczególności dla rolników, dla których produkcja rolna jest przecież podstawowym celem.

Warto usunąć bariery prawne

Z uwagi na przepisy regulujące ochronę gruntów rolnych instalacje OZE (PV) buduje się na glebach o najmniejszej przydatności do produkcji rolnej – na użytkach rolnych klas bonitacyjnych IV–VI, wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego.

Agrofotowoltaika, jako rozwiązanie niewyłączające gruntów z produkcji rolnej, pozwalałaby rolnikom na realizacje inwestycji blisko miejsca konsumpcji lokalnie wytworzonej, własnej energii elektrycznej. Podobnie jak z każdymi nowościami w różnych branżach, także w produkcji energii elektrycznej rozwój agro-PV w Polsce warunkowany jest regulacjami. Niemniej jednak to kolejne rozwiązanie techniczne pokazujące, że można wytwarzać energię odnawialną na potrzeby gospodarstwa rolnego w sposób niewpływający na jego podstawową produkcję, z zachowaniem zasad zrównoważonego rozwoju.

- Autorzy są przedstawicielami Stowarzyszenia na rzecz Efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego

Opinia partnera